Thay Đổi Quan Niệm, Thói Quen, Suy Nghĩ
Và Vận Mệnh
Thích Tùng Từ biên soạn
Như Nguyện dịch
Người xưa nói rằng: “con
người không phải Thánh hiền làm sao không lỗi?
Biết lỗi mà sửa là điều thiện lớn nhất”. Đó là
khích lệ những người có ý chí sửa lỗi hướng
thiện và thay đổi vận mệnh, đối với những sai
lầm đã qua không nên nản lòng lùi bước. Trong
cuộc sống gặp phải những điều không tốt cũng
đừng oán trời trách người, điều quan trọng là
phải kịp thời thay đổi quan niệm, thói quen, suy
nghĩ, cố gắng làm thiện mà không hẹn hò dây dưa,
đó không những là điều thiện rất lớn mà còn có
khả năng thay đổi vận mệnh. Nếu chúng ta biết
được ý nghĩa chói lọi của sanh mạng ở nơi tìm
cầu chân lý hoàn hảo chí thiện, tất cả những
phẩm đức tu dưỡng tốt và các việc làm lợi ích
cho người khác. Tu tập những phẫm chất tốt chẳng
qua chỉ là khơi dậy bản tính thanh tịnh bất sanh
bất diệt vốn có, cố gắng đoạn trừ và phòng ngừa
những tập tánh không tốt ở đời này và đời trước.
Một con người biết thay đổi vận mệnh là biết
ngay lập tức ra sức thay đổi quan niệm, thói
quen, suy nghĩ, chí thành làm thiện, nhất tâm
niệm Phật là trợ duyên lớn bổ sung cho việc làm
này. Cuối cùng có thể phá được trói buộc nghiệp
cảm của kiếp trước và mở đầu một cuộc sống mới
nhất cho tương lai, thành một người xây dựng vận
mệnh đúng đắn nhất. Khiến cho vận mệnh vốn có
được thay đổi, dần dần phước đức trí huệ tăng
trưởng và đạt đến quả vị Thánh hiền, cảnh giới
hoàn hảo đạo đức chí thiện. Cách nhìn của Phật
giáo đối quan niệm vận mệnh là ăn sâu và bao
khắp “nhân quả báo ứng như bóng theo hình”
“thiện hữu thiện báo, ác hữu ác báo” “muốn biết
nhân đời trước, thì xem quả đời này, muốn biết
quả đời sau thi nhìn vào hành động tạo tác của
hiện tại.” Nguyên tắc và ý nghĩa của bài kệ là
suy đoán nhân quả vận mệnh của Phật giáo. Lý
nhân - duyên - quả trình bày nhân quả vận mệnh
của con người, nhưng từ lý và nguyên tắc của
nhân - duyên - quả đi sâu vào quan sát và tìm
hiểu, Phật giáo không phải là “định mệnh luận”
Phật giáo chủ trương vận mệnh có thể cải đổi.
Phương pháp cải thiện là lợi dụng những trợ
duyên đang có mà cố gắng làm thiện, nếu biết rõ
phương pháp tu trì, như lý như pháp mà làm, tinh
cần ở việc làm lớn “chuyển duyên, thiện duyên”
thì tất cả vận mệnh của con người đều nằm trong
tầm tay của chúng ta. Phàm người lập chí sáng
tạo vận mệnh thì ngay trong đời này có thể thay
đổi nghiệp quả dần dần, nhưng cái nhân tu trì sẽ
mở đầu cuộc sống mới cho tương lai. Thậm chí
“chuyển phàm thành Thánh” “chuyển biến nghiệp
quả” (chuyển nghèo thành giàu, chuyển tiện thành
sang, chuyển yểu thành thọ) “phá mê khai ngộ” (chuyển
ngu thành trí, chuyển độn căn thành lợi căn) tất
cả những mong cầu của người học Phật dần dần sẽ
thành tựu.
Tất cả những quả báo gặp phải
trong cuộc sống chúng ta dựa theo lý nhân quả
của Phật pháp mà nhìn, tất cả quả báo là do
“nghiệp nhân quá khứ” cộng thêm “nghiệp duyên
hiện tại” sẽ thành “quả báo hiện tại”. Thông
thường mà nói, nhân vốn có ở quá khứ (đã tạo
thành sự thật rồi) thì khó mà thay đổi được
nhưng quả báo của vị lai chúng ta có thể như lý
như pháp mà cải đổi, mấu chốt của chuyển biến
này là chuyển biến “duyên hiện tại” mà chuyển
biến duyên hiện tại tức là thay đổi hai duyên
nội ngoại, cái gọi là hai duyên nội ngoại tức
“nội Ý nghiệp”, ”ngoại Thân Khẩu nghiệp”, nếu ba
nghiêp nội ngoại thân khẩu ý đã được thay
đổi thì quả báo hiện tại sẽ dần dần được thay
đổi. Chúng ta đã hiểu rõ lý này, nếu có thể như
lý như pháp mà thực hành, thì tất cả quả báo vận
mệnh nằm ở trong tay ta.
Tiến bộ của người học Phật là
xem xét phiền não, tập khí của mình có giảm bớt
hay không? Trí huệ có tăng trưởng hay không? Xử
lý sự việc có đúng đắn hay không? Có cái nhìn xa
trông rộng cho tương lai hay không? Đó tức là
trí huệ và cũng là chỗ quay về y theo đó tu hành
sửa đổi cho chính mình về sau.
Người học Phật muốn thay đổi
vận mệnh, thì quan trọng nhất là lấy Tam huệ văn
tư tu, lại thay đổi quan niệm mà đi vào trung
đạo thanh tịnh của tri kiến Phật, cho nên phẩm
Phương Tiện thứ hai của kinh Pháp Hoa nói rằng
“chư Phật Thế Tôn chỉ vì muốn chúng sanh khai
ngộ tri kiến thanh tịnh của Phật mà hiện ra thế
gian.” Thứ đến người học Phật lấy Tam vô lậu học
giới định huệ lại thay đổi thói quen, quyển thứ
9 Thành Duy Thức Luận nói: “nhị chướng chủng tử,
lập thô trọng danh” ý nói: phiền não và hai sở
tri chướng từ vô thỉ đến nay là chủng tử huân
tập đeo đuổi con người, nấp trong tám thức làm
cho tâm ta cứng cỏi khó điều phục nên gọi là
“thô trọng”. Lúc hai chủng tử này hiện hành sẽ
sanh ra các phiền não tham, … che mờ tâm vương,
chướng ngại trí tuệ Bát nhã làm cho không sanh
khởi. Cho nên gọi là “nhị chướng”. Cái gọi là
tập khí phiền não tức là hai chủng tử chướng này.
Vì thế chúng ta học Phật muốn thay đổi vận mệnh
nên lấy tu trì của Tam học lại đoạn trừ phiền
não tập khí. Phật nghĩa là giác, giác tức là lấy
nội quán làm chủ “trở về lắng nghe tự tánh của
chính mình, tự tánh là đạo vô thượng” cũng là
“trở về quán sát tâm mình” vậy. Do vậy người học
Phật muốn cải đổi nhân quả vận mệnh cũng cần nội
quán tịnh niệm thay đổi tâm niệm bất thiện, trở
về với tâm thanh tịnh vốn có. Ở trên đã nói “lấy
Tam huệ thay đổi quan niệm” “lấy Tam học thay
đổi thói quen” “lấy Nội quán tịnh niệm thay đổi
suy nghĩ”, ba điều này cũng là công phu của “sửa
lỗi tu đức” “nhất tâm sám hối”. Lấy tâm thành
khẩn hành các thiện nghiệp làm trợ duyên. Thiện
nghiệp tức là tâm niệm thanh tịnh làm tất cả
những việc lợi ích chúng sanh. Đó không chỉ làm
cho tâm Từ phát khởi (tức bồ đề tâm) mà còn tích
lũy công đức vô lượng vô biên là nhu cầu tất yếu
để thành Phật và tạo thành tinh thần đại nguyện
“phấn đấu không ngừng” là yếu tố để thành Phật
quả vậy. Cuối cùng lấy nhất tâm niệm Phật làm
thanh tịnh các tạp nhiễm, tiêu trừ tất cả những
ác nghiệp chướng ngại của vô lượng kiếp trong
tương lai, làm cho quả lành sớm được thành thục,
nhân quả nghiệp báo sẽ được thay đổi.
Nói chung, cố ý phá trừ ràng
buộc nghiệp cảm của kiếp trước bắt đầu cuộc sống
mới cho tương lai là người xây dựng đời sống
chánh đáng. Sau khi hiểu được lý nhân – duyên -
quả, có thể “lấy Tam huệ thay đổi quan niệm”,
“lấy Tam học thay đổi tập khí”, “lấy nội quán
tịnh niệm thay đổi suy nghĩ”, “chí thành làm
thiện”, “nhất tâm niệm Phật”… thay đổi nhân quả
vận mệnh, người học Phật nếu đúng như vậy mà làm
dần dần sẽ tạo thành vận mệnh tốt.
Source:
Daophatngaynay.com