(Trích dẫn tác phẩm Tìm Hiểu Việc Ðời Ðã Qua 1 của Gs Nguyễn
Phứ Thứ)
Cứ mỗi lần Tết đến, tôi lại nhớ xuân sang ở quê hương mình, nhứt là
những ngày cận Tết thật là vui nhộn không đâu bằng, để nhà nhà lo sửa soạn mừng
xuân, đón Tết, thật đẹp, thật mới và
thật dân tộc. Ðó là, những đôi liểng viết bằng mực tàu, trên giấy hồng điều do
các cụ đồ nho viết, với lời hay, ý đẹp thật thâm sâu, chân thành, đẹp đẻ để
chúc tụng nhau, để cầu cái may mắn, cái hên cho năm mới, cho mọi nhà, trong khi
đó thì cũng có những cánh thiệp đầu xuân, cũng chúc tụng bằng những với ý nghĩa
nào là: Bá An, Vạn Phúc ... cho trọn cả năm. Ðây là phong tục của dân-tộc
Việt-Nam của Tổ Tiên Ông Bà xa xưa để lại trên 4000 văn hiến, đáng tự hào.
Ngoài ra, còn
thấy mấy ông thầy đồ viết những đôi liễn như sau :
Phước dư Ðông Hải - Tứ hải giai huynh đệ -
Xuân đáo hoan hỷ - Phúc thọ khang ninh - Công thành danh toại.
Thịt
mở dưa hành câu đối đỏ
Nêu
cao pháo nổ bánh chưng xanh...
hoặc là :
Tân
niên hạnh phúc bình an tiến,
Xuân
nhật vinh hoa phú quí lai.
(Năm mới
hạnh phúc bình an đến,
Ngày Xuân
vinh hoa phú quí về)
Ðịa sanh tài thế nghiệp quang qui,
Thiên thủ phúc gia thanh hiện thái.
(Ðất
sanh tài nghiệp đời sáng lạng,
Trời ban phúc nhà tiếng tốt tươi.)
Thiên tăng tế nguyệt
niên tăng thọ,
Xuân mãn
càng khôn phúc mãn đường.
(Trời thêm năm tháng tuổi thêm thọ,
Xuân khắp
đất trời phúc khắp nhà.)
Môn đa
khách đáo thiên tài đáo,
Gia
hữu nhân lai vạn vật lai.
(Cửa nhiều khách đến
nhiều tiền đến,
Nhà có người
vào lắm vật vào.)
Sơn thủy thanh cao
xuân bất tận,
Thần
tiên lạc thú cảnh trường sanh.
(Phong cảnh thanh cao
xuân mãi mãi,
Thần tiên
vui thú cảnh đời đời.)
Khi viết
đến đây, tôi lại nhớ nhà thơ Vũ Ðình Liên thời xa xưa ở miền Bắc Việt
Mỗi năm hoa Ðào nở,
Lại thấy ông đồ già,
Bày mực tàu giấy đỏ,
Bên phố đông người
qua... v.v
Và khi nhắc đến chữ
An, để chúc tụng cho nhau, thì ý nghĩa rộng rãi vô cùng, nếu chữ An ghép thêm
với từ ngữ đứng trước hoặc đứng sau, thì nó sẽ thêm một ý nghĩa khác thật đậm
đà thêm hơn, ví như : Bình An, Phước An, Trường An, Vạn An ...hoặc là An Cư, An
Lạc, An Khang, An Vui, An Giấc ...v.v. Do vậy, mọi người rất thường dùng chữ An
để chúc Tết cho nhau trong dịp năm hết Tết đến, hoặc khi bà con, bạn bè, thân
hữu có dịp đi làm ăn xa cũng chúc thượng lộ bình An. Hơn nữa, còn dùng chữ An
để đặt tên cho các con, các cháu. Nhưng chúng ta thử
đặt câu hỏi, mọi người trong chúng ta sống trên cõi hồng trần này, có mấy ai
được hưởng trọn vẹn và thật sự đúng ý nghĩa chữ An mà mọi người thường chúc
tụng hoặc đặt tên dùng chữ An cho chúng ta. Quả thật khó ai
thực hiện cho bằng được? Bởi vì, chúng ta còn nặng nợ trần ai chưa dứt,
nên chúng ta phải tích cực làm việc, tranh đấu để đem lại cái bả danh và lợi ở
trên cõi đời tạm bợ này, mặc dù chúng ta đã biết khi chúng ta còn tiếp khí trời
bằng hơi thở, thì chúng ta còn sống và được gọi là con người. Nếu chẳng may,
chúng ta không thể thở được, thì chúng ta sẽ chết và được gọi là thi hài, giống
như đống thịt không hơn không kém, thật hôi tanh, thì dù chúng ta giàu có, tiền
dư bạc để hơn mọi người, thì chúng ta cũng không bao giờ hưởng hết hoặc đem
theo được khi chúng ta không còn hơi thở để sống trên cõi hồng trần tạm bợ này.
Thế mà, mọi người trên đời này, lúc nào cũng cố tranh giành cái danh, cái lợi, để rồi
gây nên cảnh tương tàn điêu linh cho nhau và mọi người lúc nào cũng phải mang cái đau khổ vào thân.
Nếu mọi người ý thức
cương quyết tiêu diệt cái đau khổ bằng cách :
"Thương người như thể
thương thân, xem mọi người như họ hàng thân tộc từ đời đời kiếp kiếp luân hồi
với nhau, cho nên lúc nào cũng tận tình giúp đở từ vật chất đến tinh thần và
cũng đừng bao giờ làm những gì mà mình không thích cho mọi người, mà nên làm
những gì mình thích cho mọi người. Có vậy mới chấm dứt
sự đau khổ triền miên ở trần gian này nữa" Nếu mọi người có tấm lòng như thế, tôi tin tưởng rằng thế giới chúng ta
đang sống sẽ trở thành thiên đàng đúng nghĩa của nó và mọi người sẽ thoát cái
đau khổ. Mong lắm thay! Nhớ lại thuở còn tuổi học trò ở quê nhà, tôi cũng phải tranh đấu với bạn
bè cùng lớp từ bậc tiểu học, rồi trung học và đại học, cứ tưởng khi ra trường
đi dạy làm thầy sẽ thoải mái và sung sướng hơn tuổi học trò đầy mơ mộng. Nhưng
than ôi! khi đến tuổi lập thân, nên người và có sự nghiệp trong tay rồi, thì
tôi cũng tiếp tục tranh đấu vì sự sống hằng ngày, mà chẳng thực hiện được chữ An,
nhớ lại cái tuổi học trò, sống với Cha Mẹ, thì thật là sung sướng vô cùng, mỗi
ngày chỉ vui chơi, rồi đi học, về nhà thì được Cha Mẹ nuông chiều, lo cơm áo
đầy đủ, duy chỉ có cái lo học cho được điểm cao ở nhà trường và mỗi lần có cuộc
thi làm bài trúng và được chấm là xong, chớ nào có hay biết
Cha Mẹ phải tranh đấu để làm ra tiền của, để nuôi dưỡng cho mình ăn học đâu?
Thành ra cuộc đời tuổi học trò thật là An vui, mà tôi không bao giờ hay
biết, mà tôi còn cứ than Khổ mỗi khi phải lo học hành, đến
ngày nghỉ cuối tuần mới được rông
chơi với bạn bè hoặc vào dịp nghỉ hè được nhà trường tổ
chức đi thăm viếng danh lam thắng cảnh quê hương mình và nhìn lên bục giảng bài
của những vị thầy, những vị giáo sư, thì tôi cũng không An, với tuổi học trò đầy
mơ ước sau này sẽ trở thành những vị ấy, sẽ sung sướng và hảnh diện và An
vui hơn cái tuổi học trò. Thế rồi, nước chảy ngày tới, thời gian cứ trôi qua,
tôi đã thật sự thành công cái mơ ước của mình, thì tôi lại thấy cái tuổi học
trò quả thật An vui hơn, mà tôi không chịu An hưởng cái An
hiện có của mình, cho nên cái tuổi học trò tôi vẫn mất An là thế đó. Vì thế, tôi
mới tiếc rẻ cái An của cái tuổi học trò, vì
nhứt nhứt sự sống, từ cái ăn, cái mặc đều do Cha Mẹ lo lắng đầy đủ cả, chớ đâu
phải như ngày hôm nay. Sau năm 1975, gia đình tôi cũng như bao gia đình khác đến xứ người, khi
còn ở trại tỵ nạn ở đệ nhị quốc gia, thì tôi lại không An,
vì không biết nước nào nhận, nên lại lo lắng vô cùng. Khi gia đình tôi đến được
đệ tam quốc gia, thì lại không An, vì đến xứ người bắt buộc phải
nói tiếng nước người, cho nên bắt buộc phải lo lắng học tập từ ngôn ngữ cho đến
nếp sống mới, để có đầy đủ điều kiện hội nhập với người bản xứ, để rồi
đi làm và tạo dựng tương lai. Ðời sống ở
nước Tây
Phương, hàng hóa sản xuất tràn ngập, cạnh tranh tự do, cho nên chúng ta
không tự dằn lòng An tâm là: Tri túc, tri chỉ (Biết đủ, biết thôi) hoặc là: Tri
túc tiện túc, hà thời túc Tri nhàn
tiện nhàn, hà thời nhàn (Biết đủ thì đủ - Biết nhàn thì nhàn) thì chúng
ta sẽ lọt vào quỷ đạo đầy cám dỗ văn minh vật chất lúc nào không hay, vì
mỗi tháng, mỗi năm đều
có cái hay, cái mới sản xuất tung ra thị trường tiêu thụ. Nếu chúng ta
không can đảm biết An với sự sống, mà cứ bám vào cái bả vật chất để thụ hưởng theo
thời, theo kiểu mới, thì chúng ta phải cố gắng làm việc cho thật nhiều tiền mới
mong đáp ứng cung phụng cho vật chất đầy đủ. Nhưng than ôi! chúng ta không bao
giờ tự mãn là những vật chất đó xem là đủ, cho nên chúng ta lúc nào cũng đau
khổ triền miền, ngoài ra đời sống gia đình chúng ta lúc nào cũng không An,
hạnh phúc gia đình không được trọn vẹn, bởi vì các con của chúng ta không được
chăm sóc chu đáo, học hành không đem lại kết quả như ý, đôi khi vợ chồng không
có thời giờ để gặp nhau để tâm tình hoặc bàn những công việc trong ngày hay
tương lai, bởi vì mỗi những ngày làm việc trong tuần ông làm một nơi, bà làm
một nẻo, có khi làm hai ba công việc trong tuần, nhưng giờ giấc lại khác nhau
như trường hợp ở Hoa Kỳ, để mới có đủ tiền sắm sửa cho thật sang trọng, đôi khi
đau cũng cố gắng đi làm, chỉ vì vật chất mà hại đến sức khỏe, Cha Mẹ càng ngày xa con cái, đôi
khi những cặp vợ chồng thật hạnh phức nay bắt buộc phải ly dị, mặc dù vợ chồng đã có nhiều tiền để cung phụng như
ông hoàng bà chúa thật sự, nhưng chúng ta phải đau khổ về tinh thần, vì gia
đình của chúng ta không còn được An cư hạnh phúc như xưa, cho nên đời
sống lúc nào cũng bất An, đôi khi phải tan nát gia
đình, vì vợ chồng mỗi người có một lối sống, một công việc riêng, một lý tưởng
không đồng nhứt và lại có tiền lương riêng, rồi nếu có sự bất hòa thì lại kể
vật chất, tiền ông, tiền bà cũng vì cái bả danh lợi mà tạo nên cảnh bất An
đưa đến trong gia đình đã có hạnh phút từ xưa, nay phải bị tan rả. Nếu chúng ta nhìn vào các
cuộc chiến vừa qua, cũng do danh lợi mà ra, các nước lớn lúc nào cũng tìm cách
đánh chiếm các nước nhỏ để làm thuộc địa, ngõ hầu vơ vét đem tài nguyên về cho
mẫu quốc, qua 2 cuộc đại thế chiến 1914 -1918 và 1939-1945 đã chứng minh
cho chúng ta thấy một cách rõ ràng. Riêng đất nước Việt-Nam của chúng ta
cũng không thoát khỏi qui luật này, nhưng rất may là đất nước chúng ta đã anh
hùng chống giặc ngoại bang và giữ gìn toàn vẹn lảnh thổ là đáng tự hào cho dân
tộc mình. Ðó là, cái hạnh phúc cho con Rồng
cháu Tiên,
đáng cho chúng ta hảnh diện, tôi hy vọng rằng đất nước mình sẽ giàu đẹp trong
tương lai không xa. Khi nói về chữ An,
thì cũng có người nói rằng: Những
người sống ở trên đời này không thể An được khi sống ở các nước văn minh, vật
chất tràn ngập quá hấp dẫn, làm sao dằn lòng cho được để giữ
chữ An
cho trọn vẹn, nghĩa là phải sống "Liệu Cơm Gấp Mấm", vì Ông
Bà mình thường nói: "Lớn thuyền, lớn sóng" mà, cho nên những người đó cứ
hưởng thụ vật chất tỉnh bơ như Ông hoàng Bà Chúa, muốn có đời sống như vậy, thì
ngày làm việc hai ba việc, đôi khi ngày nghỉ cuối tuần cũng đi làm luôn, có như
vậy mới có đủ tiền trả nợ ngân ngàn, bởi vì đã vay nợ trước để mua sắm cung
phụng cho vật chất. Trái lại, những người "An phận thủ thường" thì
bị những người sống theo vật chất cho là quê mùa, vì không sống theo văn minh
vật chất. Nhưng, những người này có nhiều thì giờ để dạy dỗ con cháu, học
hành tấn phát, cho nên con cháu được tốt nghiệp đại học, có bằng cấp cao làm cho những bản xứ kính phục.
Hơn nữa, những người này giữ được phong tục tập quán của người Việt-Nam
thuần túy, nhà cửa trang hoàng đơn sơ nhưng sạch sẽ và trang trọng của gia
đình Việt-Nam
đáng ngưỡng mộ ở xứ người, không khác Hoa Sen khoe sắc trong ao bùn
vậy. (Trích
Nguyệt San THÊ GIOI, Houston, TX -
E-mail Thegioi@houston.rr.com từ trang 34 đến trang 36 số Tân Niên Ất Dậu
tháng 3- 2005 do Ông Ðặng Phương Linh Chủ nhiệm / Chủ Bút)